Deliveroo, Uber ve Erişim Ekonomisi İçin Çalışmanın Gerçek Yüzü

Aşağıdaki yazı İngiltere’de giderek yaygınlaşmaya başlayan, talep üzerine sağlanan bazı servislerde çalışan insanların deneyimlerini içeriyor. Servisler genellikle cep telefonundaki uygulamalardan sipariş ediliyor. Bu uygulamaları sunan şirketler, kendi çalışanları olmayan, serbest çalışan konumda gösterdikleri insanlarla yaptıkları sözleşmeler üzerinden bu servisleri sunuyorlar.

Emeğin Kitabı

Sayfa Sayısı: 664
Baskı Yılı: 2014
Dili: Türkçe
Yayınevi: SAV (Sosyal Araştırmalar Vakfı)
Editörler: Melda Yaman, Gülistan Yarkın, Ş. Gürçağ Tuna, Fuat Ercan
Yazarlar: İbrahim Gündoğdu, Serkan Öngel, Nevla Akdemir, Aslı Odman, Elif Aksu Kaya, Özlem Özkan, Özgür Narin
ISBN: 9786058669970

Soma maden işçilerine...

Prekarya, Esneklik ve İşçileşme

Çalışmak gün geçtikçe daha yorucu ve insanın ömrünü tüketici hale geliyor. Sermayenin emeği kontrol etme yöntemleri, dönemin koşullarına göre yinelenen bir süreç oluşturuyor. 19. ve 20. yüzyılda fabrika işçileri için oluşturulan denetim yöntemleri şimdi tüm çalışanları kapsayacak biçimde genişliyor. Bugün çalışma, teknoloji aracılığıyla işlerin ve iş yapma yöntemlerinin yeniden düzenlenmesi sayesinde, başı sonu belli olmayan bir uğraşa dönüştü. Artık herkes her yerde ve her zaman çalışmak zorunda kalıyor.

İşçileşme Kavramı Üzerine

İşsizlik, güvencesizlik, kötü çalışma koşulları, uzunca bir süredir mühendislik, mimarlık, doktorluk, bankacılık, avukatlık, öğretmenlik, gazetecilik gibi lisans eğitimi gerektiren meslekler için de geçerli. Bu sorunlar çeşitli boyutları ile gerek bu mesleklerin üyeleri gerekse emek dünyası tarafından tartışılıyor.

Özellikle geçtiğimiz iki yıl içinde Gezi Parkı direnişi ile başlayan ve ülke geneline yayılan eylemliliklerde kitlesel olarak yer alan bu eğitimli kesimin durumunu anlamak daha da önem kazandı.

Emeğin Kitabı*

Emeğin Kitabı… Dört çalışkan insan, Melda Yaman, Güllistan Yarkın, Ş. Gürçağ Tuna ve Fuat Ercan, önemli, güzel bir derleme (Sosyal Araştırmalar Vakfı, 2014) oluşturmuşlar. Amaç, “Emeğe ilişkin kuramsal analizi güncel olanla birleştiren ve her iki düzlemi tarihsel açıdan ele alan” çalışmalardan bazılarını bir araya getirmek. Kitabı, “Soma’da yitirdiğimiz tüm maden işçilerine” adamışlar. Ellerine sağlık…

Nitelikli Emek ve İşsizlik

Özellikle son yıllarda üniversite öğrenimi görerek meslek sahibi olmuş insanların işsizlikten daha fazla şikayet ettiklerini görüyoruz. Atanamayan öğretmenler, KPSS sınavları ile devlet memuru olmaya çalışan pekçok üniversite mezunu ve işsiz mühendisler gazetelerde okuduğumuz örneklerden bazıları. Acaba işgücünün görece nitelikli kısmını oluşturan bu insanların işsizlikleri genel bir durum mu yoksa kendi bireysel sorunları mı? Bunu bazı basit veriler üzerinden anlamaya çalışalım.

Nitelikli Emeğin Taşeronlaşması

Taşeron çalışma, sermayenin kâr oranlarını korumak ve arttırmak için üretim sureçlerini parçalaması sonucu ortaya çıkmış ve kapitalizmin, emeği sömürme olanaklarını kölelik düzenindeki koşullara uyarlamak için bulunmuş bir yöntemdir. Taşeron uygulamaları ile zora dayalı sermaye birikim rejimi devlet eliyle yasallaştırılmış olur. Böylelikle çalışanların haklarında büyük bir gerileme ve mücadele alanlarında önemli bir engel ortaya çıkar.

Acı Kaybımız

Atölyemizin üyelerinden dostumuz, can yoldaşımız Özkan Eroğlu'yu geçirdiği talihsiz kaza nedeniyle kaybetmiş olmanın acısı içerisindeyiz. Acımızın kelimelerle tarifi bulunmuyor. Ailesine ve Özkan'ın bütün dostlarına başsağılğı diliyoruz.

Plaza hayatı, istifa ve çıkış arayışı

Sosyal medyada birkaç gün önce rastladığım bir paylaşım, yakın çevremde oldukça tartışıldı ve ilgi gördü. Ekşi Sözlük`ün "patlicangil" rumuzlu yazarının, iş hayatı ve eğitim üzerine yazdıkları [1], daha sonra Fraksiyon`da yayımlandı [2]. Eski bir plaza çalışanı olarak, gördüğüm her yerde tanırım o fikirleri ve hisleri. Bu kez okumakla yetinmek istemedim, hemen 2 yıl öncesine dönüp hafızamı ve arşivi yokladım; yaşadıklarımdan bir şeyler aktarabileyim diye.

Nitelikli İşçilerin Durumu

 

"Evimde bir oturma odası, büyük bir mutfak ve aile fertleri için birer yatak odası olsun, işim öyle zihin kurcalayıcı olsun ki, onu yaparken mutlu mu mutsuz mu olduğumu ne fark edeyim, ne de umursayayım. Alın teriyle dişe dokunur hizmetlerde bulunan bir memur olabilirim mesela. Ya da yaşadığım kentteki evlerle caddelerin  projelerini çizen bir tasarımcı. Yaşlanınca da bir adada yahut dağda bir kulübe satın alırım..."